Stulejka – czym jest stulejka
Prącie to męski narząd kopulacyjny, który jest zbudowany z trzonu (ciała jamiste) oraz żołędzi, czyli główki. Jest ona przykryta płatem skóry zwanym napletkiem, który pełni rolę ochronną. Podczas spoczynku jak i w wzwodzie, napletek powinien łatwo i lekko schodzić z żołędzi do rowka żołędziowego (rowek miedzy trzonem a żołędzią).
Patologiczne zmiany napletka – stulejka.
Stulejka to zwężenie napletka, które uniemożliwia lub utrudnia ściąganie napletka w wzwodzie lub spoczynku. Stulejka może też objawić się możnością zsunięcia napletka do rowka żołędziowego, który podczas wzwodu powoduje ból. Nie jest to stan niebezpieczny i nie stanowi zagrożenia życia i zdrowie, niemniej jednak nie powinien być lekceważony. Stulejka może ostatecznie doprowadzić do komplikacji. Częstą przyczyną jest zbyt krótkie wędzidełko, które uniemożliwia zsunięcie napletka, oraz może wyginać główkę ku dołowi.
Problem stulejki dotyczy aż 12 procent mężczyzn nieobrzezanych po urodzeniu. Kiedyś uważana była za wadę wrodzone, dziś już wiadomo, że większa część stulejek jest nabyta. Taka patologia może objawić się już u niemowlaków, chociaż zwykle występuje u ludzi w średnim wieku.
Do głównych przyczyn powstawania stulejki zaliczamy:
- zła lub nieprawidłowa pielęgnacja dziecka;
- złe nawyki higieniczne;
- stany zapalne żołędzi, napletka lub cewki moczowej;
- cukrzyca.
Komplikacje zdrowotne wywołane stulejką.
Wśród komplikacji możemy wymienić:
- problemy w prowadzeniu normalnego życia seksualnego – ból podczas zbliżeń seksualnych wywołanych niemożnością zsunięcia napletka lub utrudnienia z tym związane;
- uwięzienie napletka w rowku zażołędnym – powstaje załupek czyli paraphimosis. Taki przypadek wymaga natychmiastowej operacji, gdyż uciśnięte prącie może obumrzeć;
- stulejka całkowita – niemożność utrzymania higieny osobistej. W przypadku gdy nie możemy dostać się podczas mycia pod napletek jest niebezpiecznym stanem. Członek produkuje wydzieliny, takie jak mastka, które powodują stany zapalne cewki moczowej, dróg moczowych a nawet prostaty. Niedostateczna higiena może prowadzić do raka prącia, a nawet raka szyjki macicy u partnerek seksualnych;
- stulejka częściowa – podczas ściągania napletka dochodzi do mikropęknięć, które ostatecznie jeszcze bardziej zacieśniają napletek i powodują stulejkę całkowitą. W skrajnych przypadkach może nawet dojść do stulejki, które uniemożliwia oddawanie moczu.
- problemy psychologiczne – zwłaszcza i dojrzewających nastolatków. Patologiczne zmiany narządach mogą powodować zaburzenia, lęki oraz wiele problemów natury emocjonalnej.
Profilaktyka i wczesne wykrywanie stulejki.
W wielu krajach stosuje się obrzezanie. Jest do doskonały zabieg, który likwiduje problem stulejki. W Polsce jednak nie jest tak popularny, dlatego warto zwrócić uwagę na odpowiednią pielęgnację i higienę – zwłaszcza w pierwszych latach życia chłopca:
1. Do pierwszego roku życia nie można zsuwać napletka u dziecka. Jest to normalny stan, gdzie jeszcze mastka skleja napletek z żołędzią. Wszystko samoistnie powinno ulec wymyciu i rozpuszczeniu. Zabiegi higieniczna ograniczamy do kąpieli i obmywania członka z zewnątrz.
2. Po ukończeniu pierwszego roku życia można zacząć myć napletek.
3. Jeżeli do trzeciego roku życia nie można zsunąć dziecko napletka, prawdopodobnie mogą być to pierwsze objawy stulejki. Należy niezwłocznie udac się do lekarza lu urologa, który może zaproponować leczenie chirurgiczne. Warto pamiętać, że im wcześniej dziecko zostanie skierowane na leczenie stulejki, tym mniej traumatyczne i bolesne będzie to dla niego. Oczywiście zabieg chirurgiczny jest robiony pod znieczuleniem.
4. Kiedy u dziecka występują opuchnięcia prącia lub zaczerwienienie należy bezzwłocznie udać się do lekarza.
Bardzo ważnym aspektem jest zachowanie odpowiedniej higieny osobistej. Warto przypominać starszemu dziecku o myciu żołędzi – wydaje się to być śmiesznym, lecz nieodpowiednia higiena prowadzi do przykrych skutków zdrowotnych. Jeśli nie odciągniemy napletka podczas dodawania moczy i nie myjemy go codziennie, może dojść do stanów zapalnych spowodowanych odkładająca się mastką oraz moczem. Jest to bezpośrednia przyczyna bliznowacenia napletka i stulejki.
Stulejka w późniejszym wieku oraz jej leczenie.
Gdy dziecko nabierze odpowiednich nawyków higienicznych, ryzyko powstania stulejki drastycznie się zmniejsza. Niestety i tak nie daje to pewności, że do takich komplikacji nie dojdzie w wieku dojrzewania lub dorosłym. Narządu płciowe ulegają rozrostowi i pierwsze świadome erekcje mogą odkryć problem, który wcześniej nie był widoczny. U dorosłych stulejka może powstać w wyniku zaniedbać higienicznych (stany zapalne) lub powikłań związanych z cukrzycą. Oczywiście wymagana jest w takich przypadkach ingerencja chirurgiczna.
Operację zaczyna się poprzez podanie znieczulenia miejscowego lub ogólnego, gdy pacjent nie jest odporny na ból. Istnieją dwa sposoby korekcji stulejki:
- zabieg plastyczny – polega na poszerzeniu napletka, aby nie uciskał żołędzi. Wykonuje się niewielkie nacięcia wzdłuż prącia, które następnie zszywa się. Niestety takie zabiegi mogą okazać się nieskuteczne, gdyż blizny mogą prowadzić do ponowne zwężenia napletka;
- obrzezanie – polega na wycięciu napletka. Żołądź jest całkowicie lub częściowo odsłonięta w stanie spoczynku i wzwodu. Obrzezania można podzielić na cztery kategorie:
- high – usunięcie większej ilości zewnętrznej blaszki niż wewnętrznej;
- low – usunięcie większej ilości wewnętrznej blaszki niż zewnętrznej;
- tight – usunięcie większej ilości napletka;
- loose – usunięcie niewielkiej ilości napletka;
W rezultacie istnieją cztery główne możliwe obrzezania, które stanowią kombinację tych powyżej:
- high and tight – napletek usunięty, żołądź odsłonięta, a blizna znajduje się daleko od niej;
- high and loose – blizna na napletku, który przykrywa częściowo żołądź;
- low and tight – blizna pod rowkiem zażołędnym;
- low and loose – żołądź w dużej części przykryta napletkiem, blizna pod napletkiem.
W niektórych przypadkach zmian chorobowych niemożliwe jest wykonanie korekcji plastycznej, a zabieg obrzezania jest jedyną opcją. Warto przed zdecydowaniem się na którąkolwiek metodę, udać się do urologa po pomoc. Lekarz dokładnie omówi metodę korekcji oraz odpowie na wszystkie ważne pytanie.
Obrzezanie w XXI wieku nie świadczy już o poglądach czy religii, ale często jest po prostu świadomym wyborem mężczyzn. Często obrzezanie jest też nieuniknionym rozwiązaniem problemu stulejki.
A co po zabiegu stulejki?
Pierwszy miesiąc to przede wszystkim rekonwalescencja. Wstrzymanie aktywności seksualnej, robienie opatrunków (które podtrzymają penisa w pozycji pionowej) oraz smarowanie maściami przeciwbólowymi (pacjenci skarżą się na nadwrażliwość żołędzi). Obrzezanie jest zabiegiem bezpiecznym i nie ma powikłań. Dodatkowo zmniejsza ryzyko na występowanie zapalenia dróg moczowych i płciowych, raka penisa lub szyjki macicy u kobiet.